Rynek pracy w Europie i we Włoszech w erze sztucznej inteligencji
W ostatnich latach rynek pracy w Europie przechodzi głęboką transformację wynikającą z postępu technologicznego, globalizacji oraz zmian demograficznych. Kluczową rolę odgrywa rozwój sztucznej inteligencji, która zmienia sposób wykonywania pracy, strukturę zatrudnienia oraz wymagane kompetencje.
Według najnowszych danych Eurostatu stopa bezrobocia w Unii Europejskiej utrzymuje się na poziomie około 5.9%, natomiast w samej strefie euro około 6.2%. Mimo względnej stabilności rynku pracy, szczególnie trudna pozostaje sytuacja młodych ludzi – ich bezrobocie w UE wynosi około 14-15%
Rozwój sztucznej inteligencji wpływa na rynek w sposób wielowymiarowy. Z jednej strony zwiększa produktywność i tworzy nowe miejsca pracy, a z drugiej – prowadzi do automatyzacji wielu zawodów
Według World Economic Forum:
• do 2030 roku powstanie ok. 170 milionów nowych miejsc pracy
• jednocześnie zniknie ok. 92 miliony stanowisk
• globalnie zmieni się nawet 1/4 stanowisk
Oznacza to wzrost znaczenia kompetencji cyfrowych, analitycznych oraz pracy z narzędziami sztucznej inteligencji
Włochy należą do krajów Unii Europejskiej, które wolniej adaptują nowe technologie – tylko ok. 20% obywateli korzysta ze sztucznej inteligencji, podczas gdy średnia użycia AI w UE wynosi ok. 33%
Młode pokolenie mierzy się z tzw. trudnym startem zawodowym, mimo wysokiego poziomu wykształcenia. Brakuje im bowiem doświadczenia zawodowego, którego większość pracodawców oczekuje. System edukacji niekoniecznie odpowiada potrzebom rynku, przez co wejście na rynek pracy młodych ludzi jest opóźnione oraz niestabilne.
Plusy i minusy AI wobec rynku pracy, ankieta “Jak twoim zdaniem AI wpływa na rynek pracy?”
Plusy AI
• Wzrost wydajności i automatyzacji rutynowych zadań
• Powstawanie nowych zawodów (np. specjalistów od AI)
• Większa elastyczność pracy
Minusy AI:
• Ryzyko likwidacji prostych stanowisk pracy
• Pogłębianie nierówności między pracownikami
• Konieczność stałego przekwalifikowywania się
• Większa niepewność zatrudnienia, szczególnie wśród młodych ludzi
W ankiecie udział brali zarówno uczniowie z włoskiej, jak i z naszej szkoły, a jej wyniki przedstawione są poniżej:
Co możemy zrobić aby pomóc młodym?
- Europejska płaca minimalna dla stażystów – objęcie stażystów i praktykantów kontrolą płacową, koniec pracy “na doświadczenie”
- Regulacja AI na rynku pracy – aktualnie AI jest coraz częściej używane w wielu firmach do oceny pracowników i podejmowania decyzji o zwolnieniach, przez co regulacje mogą ograniczyć automatyczne decyzje podejmowane przez AI
- Obowiązkowe zatrudnianie młodych w firmach – firmy powyżej określonej wielkości muszą zatrudniać określony % młodych
- Wprowadzenie minimalnego wynagrodzenia dla stażystów, limitu liczby staży w firmie – staże często zastępują normalną pracę, którą mogliby wykonywać pracownicy zatrudnieni na umowę o pracę
- Włochy tracą wielu młodych ludzi przez problem emigracji zarobkowej, rząd mógłby wprowadzić – zachęty finansowe do powrotu z zagranicy, niższe podatki dla młodych pracowników, wsparcie relokacji
